"สอบคัดเลือกปลัดฯ...ทำกันได้ "
สวัสดีครับเพื่อนข้าราชการส่วนท้องถิ่นทุกท่าน...ตอนที่เขียนคอลัมน์นี้ กำลังดูข่าวคราวของบ้านเมืองอยู่ครับ พรุ่งนี้ (๒๐ มิ.ย.) ไม่แน่ใจว่า รัฐบาลจะสามารถควบคุมสถานการณ์ในการเคลื่อนไหวของประชาชนเรือนหมื่นเรือนแสนที่จะมุ่งสู่ทำเนียบรัฐบาลได้หรือไม่ ก็ยังภาวนาว่า รัฐบาลชุดนี้คงจะไม่เป็นผู้สร้างประวัติศาสตร์หน้าใหม่ในวงการการเมืองไทยอีกครั้ง หลังมีเหตุการณ์สำคัญในอดีตที่มีการนองเลือดกันมาแล้ว อย่างน้อย ๓ ครั้ง คือ ๑๔ ตุลาคม ๒๕๑๖ , ๖ ตุลาคม ๒๕๑๙ และ ๑๗-๒๐ พฤษภาคม ๒๕๓๕ หรือพฤษภาทมิฬ คงจะไม่เกิดเหตุมิถุนาทมิฬ ในปีพ.ศ. ๒๕๕๑ นี้ แม้ว่าเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นอาจไม่กระทบพวกเราข้าราชการส่วนท้องถิ่นมากนัก แต่ก็ถือว่า มีผลกระทบทางอ้อมไม่ว่าฝ่ายใดจะเป็นผู้แพ้ หรือชนะ ก็คือคนไทยด้วยกันครับ อยากให้เพื่อน ๆ ข้าราชการส่วนท้องถิ่นได้ช่วยติดตามเหตุการณ์บ้านเมืองในช่วงนี้ให้ดี ในช่วงชีวิตเราอาจต้องเจอเหตุการณ์แบบนี้อีกหลายครั้ง ตราบใดที่ประชาชนส่วนใหญ่ของประเทศ ซึ่งร้อยละ ๙๐ อยู่ในเขต เทศบาล และอบต. ไม่เข้าใจหลักของระบอบประชาธิปไตยอย่างถูกต้อง ตราบนั้น พวกเราก็ยังต้องเจอเหตุการณ์แบบนี้เรื่อย ๆ ดังนั้น จึงเป็นภาระหน้าที่ของพวกเราข้าราชการส่วนท้องถิ่นต้องช่วยกันสร้างความเข้าใจให้ความรู้แก่ประชาชนในพื้นที่ เกี่ยวกับระบอบการปกครองประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นพระประมุข อย่างถูกต้องครับ
เมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา เพิ่งแสดงความยินดีกับเพื่อน ๆ สายงานผู้บริหารที่สอบคัดเลือกในระดับที่สูงขึ้น ระดับ ๗ และ ๘ ของอบต.ในแต่ละจังหวัดไป พอตกเย็นวันดังกล่าว เพื่อนปลัดอบต.ท่านหนึ่งจากจังหวัดขอนแก่นก็โทรศัพท์มารายงานว่า ที่จังหวัดขอนแก่นมีเรื่องน่าเศร้าท่ามกลางความดีใจของอีกหลาย ๆ สิบคนที่สอบผ่านการคัดเลือก แต่ก็มีอบต.หนึ่งที่มีคู่แข่งจากอบต.ข้างเคียงมาสอบแข่งขัน ผลก็ปรากฎว่า ปลัดอบต.ที่ปฏิบัติหน้าที่อยู่ในอบต.แห่งนี้มาก ๑๑ ปี สอบไม่ได้ แต่รองปลัดอบต.ในอบต.ใกล้เคียง ซึ่งเพิ่งจะโอนมาจากหน่วยงานอื่นเป็นรองปลัดอบต.ไม่ถึง ๓ ปี กลับสอบได้ เบื้องหน้าเบื้องหลัง ก็คงเป็นไปตามที่มีผู้ตั้งกระทู้ไว้ในเว็บบอร์ดกลุ่มเพื่อนฯ ที่ใช้นามแฝงว่า "ชมรมปลัดฯ" (บอร์ดคลิก) คงจะไม่สาธารยายให้ฟังซ้ำอีกครับ กรณีนี้มิใช่ครั้งแรกครับที่มีลักษณะนี้ มีหลายจังหวัดที่เกิดเหตุการณ์เช่นนี้ เช่นที่จังหวัดลำพูน ก็เคยมีเหตุเช่นนี้มาแล้ว แม้แต่ในอบจ.เอง ก็มีอยู่หลายแห่งเช่นที่ อบจ.นครพนม ซึ่งเป็นการสอบรองปลัดฯ ก็เกิดเหตุคล้ายคลึงกันเช่นเดียวกัน รองปลัดอบจ.ท่านนี้ เป็นข้าราชการอบจ.มากว่า ๑๐ ปี แต่ต้องแพ้ ผอ.กองช่างที่เพิ่งโอนมาจากกรมโยธาเพียงไม่กี่ปี ก็เป็นอีกกรณีหนึ่งครับ เท่าที่ทราบรองปลัดอบจ.ท่านนี้ เป็นคนตั้งใจทำงาน ตรงไปตรงมา ไม่ชอบเชลียร์ใคร ทำงานไม่เคยขาดตกบกพร่องในหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย (ถูกต้องตามกฎหมาย) ยกเว้นเรื่องที่เกินเลยมากไปที่สามัญสำนึกของข้าราชการคนหนึ่งพึงละอายต่อวิชาชีพ ซึ่งเป็นข้ารับใช้ต่างพระเนตรพระกรรณ์จะพึงกระทำ ผลก็ออกมาตามที่ปรากฎเป็นข่าวไปแล้ว (คลิกดูข่าว) ที่โคราชก็มีเพื่อนปลัดอบต.ท่านหนึ่ง ก็ถูกเพื่อนปลัดอบต.ที่เจนจัดกว่า หลอกล่อจนถูกหลอกไปเป็นรองปลัดอบต. จากที่เป็นปลัดฯอยู่ดี ๆ มารู้อีกทีก็กลายเป็นรองปลัดฯโดยที่ไม่รู้มาก่อน ก็เท่าที่ทราบ เพื่อนปลัดฯท่านนี้เป็นคนซื่อ ไว้วางใจเพื่อนที่เป็นปลัดฯด้วยกัน ก็ไม่คาดคิดว่าจะถูกหลอกง่าย ๆ แบบนั้น จนบางครั้งคนภายนอกอาจมองว่า ซื่อจนเซ่อก็อาจเป็นได้ แต่ก็เป็นคนไม่มีพิษภัยกับบุคคลอื่น ก็อย่างที่ว่าล่ะครับ คนซื่อมักจะเป็นเหยื่อของคนฉลาด (แกมโกง) แม้แต่ประธานสมาพันธ์ปลัดอบต.คนใหม่ ก็ออกมาแฉเองว่า มีการจ่ายเงินในการสอบคัดเลือกที่ท่านประธานสมาพันธ์ฯใช้คำว่า "เป็นเรื่องที่อัปยศมาก" (รายละเอียดของข่าวคลิก)
ที่กล่าวมาเป็นเพียงตัวอย่างเล็กน้อยเท่านั้นครับ โดยผมไม่รู้ว่าใครผิดใครถูกนะครับ แต่ผมเชื่อว่า มีกรณีที่เกิดความไม่เป็นธรรม เกิดความลักลั่นในการปฏิบัติ ในขบวนการของการเลื่อนระดับ สอบคัดเลือก ในอีกหลาย ๆ จังหวัด หลาย ๆ แห่งทั้งในอบต. อบจ. และเทศบาล เพียงแต่จะมีใครกล้าที่ออกมาพูด กล้าที่จะออกมาแฉ กล้าที่จะออกมาสู้หรือไม่เท่านั้นเองครับ กรณีข้างต้น มีบางครั้งที่ร้องเรียน ร้องทุกข์ไปตามกระบวนการขั้นตอนของระเบียบ กฎหมาย หลักเกณฑ์แล้ว บางครั้งก็กำลังชั่งใจอยู่ว่าจะดำเนินการหรือไม่ หลายท่านบอกว่า ดูกรณีน้องธุรการที่สุพรรณบุรีเป็นกรณีตัวอย่างซิ ขนาดเจ้าหน้าที่ธุรการตัวเล็ก ๆ ยังกล้าที่จะชนกับช้างเลย แล้วใยปลัดอบต.ไม่กล้าบ้างหรือ ผมคิดว่า บางครั้งก็คงต้องดูสถานการณ์ ความพร้อม บริบทแวดล้อมด้วยครับ กรณีที่เกิดขึ้นแต่ละเรื่อง แต่ละพื้นที่จะนำมาเป็นตัวอย่างทั้งหมดคงยากเหมือนกัน เพราะกระบวนการยุติธรรมบ้านเราใช่ว่าจะมีมาตรฐานเดียวกัน เราใช้กฎหมาย หลักเกณฑ์ ระเบียบตัวเดียวกันก็จริง แต่บุคคลที่ใช้มีการใช้ดุลยพินิจที่ต่างกันไป บางครั้งเรื่องเดียวกัน ก็วินิจฉัยต่างกันหน้ามือเป็นหลังมือก็มีมาแล้ว และหลาย ๆ กรณีคนที่ร้องทุกข์ร้องเรียนก็สุดแสนจะเหนื่อยหน่าย เพราะร้องไปทุกที่ แต่ละที่ก็ไม่สามารถแก้ไขปัญหาให้ได้ หรือบางแห่งก็ดองเรื่องไว้เป็นปี ๆ เรื่องก็ยังไม่แล้วเสร็จ อย่างเช่นที่จังหวัดเชียงใหม่ มีหัวหน้าส่วนการคลังท่านหนึ่ง ร้องทุกข์กรณีไม่ได้รับความเป็นธรรมเกี่ยวกับการเลื่อนขั้นเงินเดือนจากอบต.สังกัดเดิม ที่มีคำสั่งให้เลื่อนขั้นไปแล้วหนึ่งขั้นครึ่ง แต่พอตนย้ายไปอบต.แห่งใหม่กลับมีคำสั่งแก้ไขคำสั่งเลื่อนขั้นคำสั่งเดิม ให้ลดเหลือหนึ่งขั้น ร้องไปที่ก.อบต.จังหวัดกว่าสองปีแล้ว เรื่องก็ยังไม่ไปถึงไหน ฟ้องศาลปกครอง ศาลก็ยังเห็นว่า ขบวนการของก.อบต.จังหวัดยังไม่เสร็จสิ้นก็ยังไม่รับฟ้องคดี ตามติดและติดตามจนเหนื่อยล้า แต่ก็นับถือหัวหน้าส่วนการคลังท่านนี้ยิ่งนักที่ยังไม่ท้อครับ นี่ก็เป็นอีกตัวอย่างหนึ่งที่เป็นกรณีที่ชี้ให้เห็นว่า บุคลากรของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นที่ทำหน้าที่ดูแลด้านมาตรฐานการบริหารงานบุคคล หรือดูแลเรื่องความเป็นธรรมให้แก่ข้าราชการส่วนท้องถิ่นนั้น มิได้มีใจรักที่จะทำงานหรือช่วยเหลือข้าราชการส่วนท้องถิ่นอย่างเต็มใจ สาเหตุง่าย ๆ ก็คือ พวกเขาไม่มีความรู้สึกว่า ข้าราชการส่วนท้องถิ่นนั้นจะมีคุณมีโทษอะไรกับพวกเขา ยกเว้นว่า เป็นคนที่รู้จักคุ้นเคยหรือเคยมีบุญคุณต่อกันเป็นการเฉพาะรายตัวเท่านั้น เขาถึงจะดูแลเอาใจใส่ขึ้นมาบ้าง ยิ่งคนที่วิพากษ์วิจารณ์อย่างเช่นผู้เขียนเช่นนี้ เชื่อว่าก็ยิ่งยากครับที่เขาจะมาคอยดูแลเอาใจใส่ ดังนั้น เหตุนี้ยิ่งตอกย้ำให้พวกเราข้าราชการส่วนท้องถิ่น ต้องร่วมแรงร่วมใจกัน ผลักดันให้เกิดสำนักงานข้าราชการส่วนท้องถิ่น ที่เป็นองค์กรอิสระมีสถานะเทียบเท่ากรม ไม่ว่าจะขึ้นตรงต่อนายกรัฐมนตรี หรืออย่างน้อยก็ต้องขึ้นกับรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยครับ พวกเราจึงจะได้รับการเอาใจใส่ดูแลเหมือนเช่นเดียวกันกับข้าราชการพลเรือน
ในเวลานี้ เรายังไม่มีองค์กรที่ดูแลพวกเราโดยตรง ก็อยากฝากกับองค์กรที่เป็นตัวแทนของพวกเราก็คือ สมาคมพนักงานส่วนตำบลแห่งประเทศไทย สมาคมพนักงานเทศบาลแห่งประเทศไทย และสมาพันธ์ปลัดอบต.แห่งประเทศไทย ได้ช่วยดูแลสอดส่องและรณรงค์ให้พวกเราข้าราชการส่วนท้องถิ่นนั้น ต้องมีจรรยาบรรรณ ต้องรักใคร่กลมเกลียวกัน ไม่กลั่นแกล้งซึ่งกันและกัน ไม่ฉวยโอกาสหวังเพียงตำแหน่งหน้าที่ละเลยคุณธรรมที่พึงมีในใจ ผมเองแม้จะมีอบต.หลายแห่งมาทาบทามให้ไปดำรงตำแหน่งแทนปลัดฯคนปัจจุบันอยู่หลายแห่งหลายครั้ง แต่ก็ปฏิเสธไปเพราะไม่สามารถที่จะทำอะไรที่แสดงถึงความไร้มารยาท ไร้คุณธรรม ไร้จรรยาบรรณเช่นนั้นได้ และผมก็ยังภูมิใจว่า มีหลาย ๆ จังหวัดที่ปลัดอบต.ผนึกกำลังกันต่อต้านเรื่องเหล่านี้ มิให้เกิดขึ้นในจังหวัดของตนจนอาจกลายเป็นวัฒนธรรมองค์กรที่น่ารังเกียจได้ ก็หวังว่า ปลัดอบต.ที่ร่วมต่อสู้กันมาเมื่อครั้งที่พวกเราอยู่ศาลาวัดบ้าง อยู่บ้านกำนันบ้าง อยู่ใต้ถุนอาคารสุขาภิบาลบ้าง แอบอยู่กับปลัดอำเภอบ้าง ในอดีตจนปัจจุบันได้อยู่กับอย่างค่อนข้างโอ่อ่าสบายขึ้นมาแล้ว จะผนึกกำลังกันต้านพวกที่ไร้ยางอาย พวกที่ถ่ายโอนมา(เฉพาะบางคน)เพียงฉาบฉวยโอกาสที่อบต.มั่นคงแล้ว เพียงขอให้มีโอกาสได้ตำแหน่งหน้าที่จะเชลียร์นักการเมืองอย่างไรก็ได้โดยไม่สนใจคนอื่นที่เขาต่อสู้กันมา กว่าจะให้พวกเขาได้มีโอกาสโอนมาอยู่อย่างสุขสบายอย่างเช่นทุกวันนี้ โดยใช้มาตรการทางสังคม เช่น การไม่คบหา ไม่ช่วยเหลือ ไม่ยอมรับ ไม่ร่วมสังฆกรรม เป็นต้น ก็จะเป็นทางหนึ่งที่ช่วยให้มิให้เกิดเหตุการณ์เช่นนี้เกิดขึ้นอีก
สุดท้าย ก็อยากฝากเพื่อนข้าราชการส่วนท้องถิ่น โดยเฉพาะท่านปลัดอบต. ท่านปลัดเทศบาล ที่เป็นผู้แทน ก.อบต.จังหวัด ก.ท.จ. ได้ช่วยกันวิเคราะห์ วิจารณ์ร่างพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการส่วนท้องถิ่น พ.ศ..... ซึ่งเป็นร่างของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น หากเป็นไปได้อยากให้ ผู้แทนก.จังหวัดได้เชิญพนักงานส่วนตำบล โดยเฉพาะปลัดฯ คลัง ช่าง ซึ่งมีประสบการณ์การทำงานมา ๑๐ กว่าปี ได้ร่วมกันแสดงความเห็นต่อประเด็นต่าง ๆ ของร่างกฎหมายฉบับนี้ และสรุปความเห็นว่า ข้อใดเห็นด้วย ข้อใดไม่เห็นด้วย และควรแก้ไขอย่างไร เพื่อสรุปเสนอต่อกรมส่งเสริมฯในวันที่มีการจัดประชุมชี้แจงในแต่ละภูมิภาคซึ่งจะมีการประชุมชี้แจงเริ่มตั้งแต่ต้นเดือนกรกฎาคมนี้เป็นต้นไป ทั้งนี้ เมื่อพวกเรามีโอกาสที่จะได้ร่วมร่างกฎหมายฉบับที่เป็นอนาคตของพวกเราแล้ว พวกเราก็ควรใส่ใจให้เต็มที่ เพราะเป็นกฎหมายฉบับเดียวที่พวกเรามีสิทธิโดยชอบธรรมอย่างเต็มที่ในการแสดงความคิดเห็น ในการผลักดันแก้ไขเพื่อให้เกิดความสมดุลย์แห่งอำนาจการบริหารงานบุคคลที่เกิดปัญหามากมายในช่วง ๑๐ กว่าปีที่ผ่านมา .
พิพัฒน์ วรสิทธิดำรง
phiphatw@hotmail.com
๑๙
มิถุนายน ๒๕๕๑
(หมายเหตุ.-ร่วมแสดงความคิดเห็น หรือส่งข้อเสนอแนะ หรือร่วมส่งบทความมาได้ ที่ป.พิพัฒน์โดยตรง ที่ phiphatw@hotmail.com หรือจะแสดงความคิดเห็นผ่านเว็บบอร์ดเสวนาทั่วไปหรือเว็บบร์อดเสวนาบริหารงานบุคคลก็ได้ครับ)
อ่านคอลัมน์ ชวนคุยเรื่องท้องถิ่นย้อนหลัง
